Það skiptir máli að spara
Í dag velta margir fyrir sér hvort það borgi sig raunverulega að spara. Þessar vangaveltur eru eðlilegar, sérstaklega í ljósi þess að margir töpuðu sparnaði í bankahruninu og að í kjölfarið fylgdi tímabil hárrar verðbólgu sem er því miður ekki sparnaðarhvetjandi.
Sparnaður er þó nauðsynlegur, bæði til að mæta ófyrirséðum útgjöldum, og einnig til þess að geta átt fyrir hlutunum í stað þess að slá lán sem er alltaf dýrari kostur. Samfélagslegur ávinningur sparnaðar er ekki síður mikilvægur. Það fé sem einstaklingar leggja til hliðar í formi sparnaður er nefnilega ein mikilvægasta uppspretta lánsfjár fyrirtækja og hins opinbera. Með lántöku geta fyrirtæki, ríki og sveitarfélög lagt í fjárfestingar í góðum hugmyndum og framkvæmdum sem geta skapað bæði störf og verðmæti. Mikilvægast er þó að gera sér grein fyrir að sparnaður er lykilþáttur í að byggja upp framtíðarfjárhag og grundvöllur fyrir fjárhagslegu öryggi.
Séreignarsparnaður er kjörin leið til að byggja upp langtímaöryggi, en almennur sparnaður til meðallangs tíma. Þegar starfsævinni lýkur er séreignarsparnaður, eða viðbótarlífeyrissparnaður eins og hann er stundum nefndur, gjarnan verðmætasta fjárhagslega eign einstaklinga auk eignar í íbúðarhúsnæði. Þessum fjármunum getur einstaklingurinn ráðstafað að vild, hvort sem er til að drýgja tekjur eftirlauna áranna, láta draum um ferðalög eða frístundaiðju rætast, eða látið ganga til afkomenda. Í dag eru þess fjölmörg dæmi að eldri einstaklingar hafi getað rétt yngri kynslóðum hjálparhönd með því að nýta uppsafnaðan séreignarsparnað, en þess ber að geta að séreignarsparnaður er undanþeginn erfðarfjárskatti. Síðustu misseri hefur verið heimilt að taka út ákveðna upphæð séreignarsparnaðar áður en 60 ára aldri er náð, og þess eru fjölmörg dæmi að séreignarsparnaður hefur brúað bil tímabundina erfiðleika. Enn einn kostur séreignarsparnaðar er að ekki er hægt að ganga að séreignarsparnaði einstaklinga sem standa frammi fyrir gjaldþroti.
Í viðbót við söfnun séreignarsparnaðar er mikilvægt að huga að almennum sparnaði til þess að auka fjárhagslegt öryggi og sjálfstæði. Í dag eru vextir á bankareikningum afar lágir og því mikilvægt að skoða aðrar leiðir. Fjármálastofnanir bjóða margar hverjar upp á fjárfestingar í skuldabréfa- og hlutabréfasjóðum sem geta verið góður kostur, en það borgar sig að skoða málin vandlega og hafa í huga að það getur verið breytilegt á hverjum tíma hvaða kostir eru bestir. Óháð og vönduð ráðgjöf er því grundvallaratriði þegar kemur að ráðstöfun sparnaðar, því sé vel á málum haldið er hið fornkveðna að græddur sé geymdur eyrir enn í fullu gildi.
